Σε πρόσφατη συνεδρίαση του Δημοτικού Συμβουλίου Σπάρτης συζητήθηκε η προοπτική της απευθείας αγοράς από τον Δήμο Σπάρτης, ακινήτου επί της οδού Θερμοπυλών, με το ποσό των 180.000 ευρώ, ώστε να επιτευχθεί η διάνοιξη του δρόμου στο τμήμα μεταξύ Αγίου Νίκωνος και Χαμαρέτου, πλησίον του ξενοδοχείου «Απόλλων».
Πρόκειται για το στενό 20μετρο οδικό τμήμα, που εξυπηρετεί τα διερχόμενα οχήματα σε μια λωρίδα κατεύθυνσης ανόδου (από δυτικά προς ανατολικά). Το σκέλος αυτό, ως γνωστόν, μπλοκάρει εδώ και δεκαετίες την ομαλή κυκλοφοριακή ροή μεταξύ κεντρικών λεωφόρων, καθώς χωρίζει στα δύο τη διπλής κατεύθυνσης οδό Θερμοπυλών. Τα εγχειρήματα που έχουν αναληφθεί στο παρελθόν για εύρεση λύσης έχουν καταπέσει στο κενό, για μια σειρά από λόγους, ωστόσο τώρα φαίνεται ότι έχει έρθει το πλήρωμα του χρόνου για άρση του αδιεξόδου, εφόσον παρατηρείται ταύτιση και διάθεση συμφωνίας μεταξύ των δύο πλευρών (δήμου και ιδιοκτητών). Με τίμημα μάλιστα πολύ χαμηλότερο από την αντικειμενική αξία του επίμαχου ακινήτου.
Η εισήγηση και ο πολυετής
δικαστικός και διοικητικός μαραθώνιος
Το θέμα που βρέθηκε ειδικότερα στην ατζέντα της συνεδρίασης της 19ης Μαρτίου ήταν: «Περί εγκρίσεως απευθείας αγοράς ρυμοτομούμενου ακινήτου Σταυρούλας Ρηγοπούλου, για πλήρη διάνοιξη της οδού Θερμοπυλών στα οικοδομικά τετράγωνα 45 και 120, που περικλείεται μεταξύ των οδών Αγίου Νίκωνος και Χαμαρέτου». Η εισήγηση του αντιδημάρχου Οικονομικών Υπηρεσιών, Άγγελου Αντωνάκου, ανέφερε: «Πρόκειται για εξαγορά της ιδιοκτησίας Ρηγοπούλου για τη διάνοιξη. Η πρόταση των κληρονόμων που αφορά το τίμημα πώλησης είναι 180.000 ευρώ και το τμήμα είναι 759,39 τμ. Εισηγούμαστε την απευθείας αγορά, στο ΔΣ να εξουσιοδοτήσει τον δήμαρχο για την υπογραφή του συμβολαίου μεταβίβασης του ακινήτου, καθώς και στη Δημοτική Επιτροπή να αναθέσει τη σύνταξη της συμβολαιογραφικής πράξης μεταβίβασης και μεταγραφής στην συμβολαιογράφο που διαθέτει όλα τα στοιχεία του φακέλου».
Η άποψη που κατέθεσε η Άννα Καρακίτσου, από τη Διεύθυνση Τεχνικών Υπηρεσιών, ήταν ότι «η εισήγηση είναι εμπεριστατωμένη από τη νομική σύμβουλο του δήμου». Περιγράφοντας το χρονικό μιας υπόθεσης που έχει τις ρίζες της ήδη από τη δεκαετία του 1950, γνωστοποίησε ότι, «το 2003 αναγνωρίστηκε δικαστικά ως ιδιοκτήτρια, η κ. Ρηγοπούλου. Και μετά υποχρεώθηκε ο δήμος να προβεί σε πράξη αναλογισμού για την απαλλοτρίωση του ρυμοτομούμενου τμήματος το οποίο ήταν 1.253 τμ». Πράγματι, συνέχισε η ίδια, «το 2009 εγκρίθηκε η πράξη αναλογισμού των υποχρεώσεων προκειμένου να διανοιχτεί η οδός και να δοθεί σε κοινή χρήση». Ωστόσο, η -προσωρινή- τιμή μονάδος που ήταν απαιτούμενη για τις αποζημιώσεις, καθορίστηκε το 2014, κι επειδή έγινε κάποια προσφυγή από τους παρόδιους ιδιοκτήτες που ήταν υπόχρεοι, εν τέλει από το Τριμελές Εφετείο Ναυπλίου ορίστηκε η οριστική τιμή μονάδος η οποία ήταν διαφορετική για τις ιδιοκτησίες μεταξύ των ΟΤ 120 (470,11€/τμ) και ΟΤ 45 (552,33€/τμ)». Το 2015 έληγε η προθεσμία για την καταβολή της αποζημίωσης στους ιδιοκτήτες. Ωστόσο, «παρήλθε και οι ιδιοκτήτες έκαναν αίτηση για 12μηνη προθεσμία παράτασης, προκειμένου να διευκολυνθεί ο δήμος, ώστε να βρεθεί το χρηματικό ποσό. Παρήλθε και αυτή η προθεσμία», σημείωσε η κ. Καρακίτσου. Και έτσι άρθηκε αυτοδίκαια η πράξη αναλογισμού, ξεκαθάρισε η ίδια λίγο αργότερα. Ωστόσο, το 2018, δικαστική απόφαση (8/2018) του Μονομελούς Πρωτοδικείου Σπάρτης «επέβαλε στον δήμο, για το ήδη διανοιγμένο και παραχωρημένο σε χρήση τμήμα, να αποζημιωθεί εξολοκλήρου και τελικά καταβλήθηκε το τίμημα των 264.297€ σε δόσεις».
Αναφορικά με το υπόλοιπο τμήμα που παραμένει κλειστό, σημείωσε η κ. Καρακίτσου, «οι ενδιαφερόμενοι ιδιοκτήτες υπέβαλαν αρχικά ένα αίτημα για άρση απαλλοτρίωσης και πρόσφατα (στις αρχές του 2025) επανήλθαν, προτείνοντας να γίνει απευθείας πώληση στον δήμο, συνολικής δαπάνης 180.000 ευρώ σε 3 ετήσιες άτοκες δόσεις, τίμημα το οποίο είναι μικρότερο από την υπολογιζόμενη ελάχιστη αντικειμενική αξία, που είναι 371.649€». Η ίδια τόνισε, ότι «εφόσον το ΔΣ Σπάρτης λάβει σχετική απόφαση θα δοθεί λύση σε ένα χρόνιο πρόβλημα που αντιμετωπίζει η πόλη και θα λειτουργήσει ανακουφιστικά στο θέμα του κυκλοφοριακού».
Τα ερωτήματα
Παίρνοντας τον λόγο ο Νίκος Τσούκλερης από την παράταξη της Ντίας Τζανετέα, έκανε ξεκάθαρο ότι στέκονται «υπέρ της διάνοιξης των κλειστών ρυμοτομούμενων οδών σε όλο το εύρος της πόλης». Ωστόσο, για τη συγκεκριμένη περίπτωση, στάθηκε σε δύο παραμέτρους που, κατά την άποψή του, θα έπρεπε να εξεταστούν με περισσότερη προσοχή. Αναφέρθηκε αφενός στην απουσία σχετικής εισήγηση από την Τεχνική Υπηρεσία και, αφετέρου, στο «αμιγώς τεχνικό ζήτημα, που καταλήγει στη διαδικασία της εξαγοράς». «Θέλω να μάθω τι σημαίνει εξαγορά, δηλαδή ποιος πληρώνει αυτές τις 180 χιλιάδες ευρώ, διότι με τις κείμενες διαδικασίες στα ρυμοτομούμενα υπάρχουν και οι εμπλεκόμενοι στην πράξη αναλογισμού, αλλά και ο δήμος. Και γιατί δεν ακολουθείται η ίδια διαδικασία, όπως και στο επόμενο θέμα (σσ αναφέρεται παρακάτω), δηλαδή επικαιροποίηση των πινάκων αναλογισμού και μετά η παρακατάθεση του τιμήματος που είναι για το προς εξαγορά ρυμοτομούμενο τμήμα», ρώτησε. Όπως εξήγησε αργότερα, «εδώ υπάρχει ρυμοτομούμενο τμήμα για το οποίο οι διαδικασίες είναι συγκεκριμένες. Εμείς θεωρούμε ότι αυτές οι διαδικασίες πρέπει να τηρούνται απαρέγκλιτα, να διατηρούνται οι προθεσμίες, γιατί ανοίγουν οι ασκοί του Αιόλου. Και οι ασκοί του Αιόλου είναι, όπως θα δείτε και στο επόμενο θέμα που τυχαίνει σήμερα να έρθει, ότι, για ποιο λόγο εξαγοράζουμε ένα τμήμα το οποίο σωστά πρέπει να διανοιχθεί και το πληρώνει ο δήμος και οι δημότες, ενώ σε άλλες περιπτώσεις ζητάμε την αποζημίωση μεταξύ των ιδιωτών σύμφωνα με όσα προβλέπονται.»
Στην απόκρισή της, η Άννα Καρακίτσου, σημείωσε: «Επειδή το ακίνητο βρίσκεται στο παλαιό ρυμοτομικό σχέδιο, όπου η διαδικασία της απαλλοτρίωσης είναι η πράξη αναλογισμού, ακολουθήθηκε, όπως είπα, η πράξη αυτή που είναι χρονοβόρα διαδικασία -πήρε 7 χρόνια η προηγούμενη». Όπως δε εξήγησε, «η πράξη αναλογισμού έχει αυτοδίκαια αρθεί λόγω παρέλευσης, επομένως δεν μπορούν να επιβαρυνθούν οι παρόδιοι ιδιοκτήτες.
Στη συνέχεια τον λόγο ζήτησε η Τασία Κανελλοπούλου, που μεταξύ άλλων, ρώτησε: «Οι παρόδιοι της απέναντι πλευράς (επωφελούμενοι), δεν θα έπρεπε αυτοί να έχουν εισφορά σε χρήμα που θα επέτρεπε να πληρώσουν -όπως είπε και ο κ. Τσούκλερης- μέρος της δαπάνης; Και σήμερα δεν πρέπει να βεβαιωθούν αυτά;» Απαντώντας, η κ. Καρακίτσου διευκρίνισε ότι «στις 31/10/2016 παρήλθε η προθεσμία και της παράτασης για να καταβάλουν οι υπόχρεοι τις εισφορές. Το μεγαλύτερο μέρος ήταν των παρόδιων ιδιοκτητών. Ήταν μεγάλο βάρος για εκείνους. Πρόκειται για πολιτική απόφαση του δήμου. Ενδεχομένως τη δεδομένη χρονική στιγμή να μην υπήρχε το ποσό -το 2016 ήταν μια περίοδος κρίσης. Ήταν δυσβάσταχτο και για τον δήμο και για τους παρόδιους, καθώς το κόστος άγγιζε τις 60-70 χιλιάδες».
Επανερχόμενη, η κ. Κανελλοπούλου, υπογράμμισε ότι «απλά είναι και άδικο για τους υπόλοιπους δημότες, όταν εκείνοι που επωφελούνται και παίρνουν τρομερή υπεραξία οι ιδιοκτησίες τους δεν πληρώνουν τίποτα, να το πληρώνουν όλο οι υπόλοιποι δημότες. Γιατί όταν πληρώνει ο δήμος πληρώνουν οι δημότες». Εκεί παρενέβη η κ. Καρακίτσου, εκφράζοντας την άποψη ότι «η υπεραξία είχε ήδη ληφθεί από τους ιδιοκτήτες, γιατί είχαν ήδη οικοδομήσει, επομένως δεν θα λάμβαναν άλλη υπεραξία». Ανακτώντας το βήμα, η κ. Κανελλοπούλου υπογράμμισε πως «αυτό που πάει να κάνει ο δήμος και να εξαγοράσει το υπόλοιπο κομμάτι, είναι μία από τις μεγαλύτερες πράξεις που θα καταγράψει στο ενεργητικό του ο κ. Βακαλόπουλος και η Δημοτική Αρχή». Διότι, «εξακολουθεί μετά από τόσες δεκαετίες να παραμένει ένα άλυτο πρόβλημα. Θα μπορούσε να έχει λυθεί 10 φορές μέχρι τώρα και με πιο αποτελεσματικό τρόπο για τον δήμο, γιατί θα μπορούσε να δώσει πολύ λιγότερα όταν έπρεπε.
Η ψηφοφορία
Στην ψηφοφορία που ακολούθησε, ο Νίκος Τσούκλερης από την παράταξη Τζανετέα, επανάλαβε πως, «είμαστε υπέρ όλων των διανοίξεων ρυμοτομούμενων τμημάτων. Όμως, με βάση την εισήγηση που έχει έρθει, τουλάχιστον θεωρούμε ότι δεν ακολουθείται η ορθή διαδικασία, σας εξήγησα για ποιο λόγο. Από ‘κει και μετά η απόφαση είναι δική σας, δεν υπάρχει ζήτημα με αυτό. Απλά προσέξτε τι κάνουμε με όλα αυτά, δεν είναι παιχνίδια, είναι χρήματα, είναι περιουσίες ανθρώπων που θίγονται, αλλά υπάρχουν και οι καταλογισμοί και τα δικαστήρια και προσέξτε, προσέξτε! Εμείς από την ψηφοφορία θα απέχουμε, γιατί δεν είναι σωστή η διαδικασία».
Στην δική του ετυμηγορία, ο Βαγγέλης Βαλιώτης σημείωσε: «Θεωρώ ότι ως Δημοτική Αρχή, σωστά κάναμε τις προσφυγές που έπρεπε να κάνουμε, και στο Εφετείο και στον Άρειο Πάγο, για να τελεσιδικήσει η διαδικασία αυτή και να διεκδικήσει ο δήμος αυτά που θεωρούσε πως είναι προς όφελός του. Οφείλαμε να στηρίξουμε τον δήμο, γιατί εμείς διαχειριζόμαστε χρήματα των δημοτών. Σήμερα έρχεται εδώ με μια διαδικασία -θεωρώ νόμιμη- για να πάμε σε αυτή την εξαγορά. Θεωρώ είναι αναγκαία να γίνει αυτή η διάνοιξη, δεν έχω αντίρρηση να πάμε στην εξαγορά, με βάσει την εισήγηση της νομικής συμβούλου, μιας και είχαμε κάνει τέτοια εξαγορά και στην περίπτωση της Πλατανιστά όπου δεν είχαμε επιπτώσεις. Θεωρώ και εδώ δεν θα έχουμε επιπτώσεις καταλογισμού. Ο Κώδικας Δήμων και Κοινοτήτων προβλέπει απόφαση 2/3 του ΔΣ. Είμαι υπέρ».
Και η Τασία Κανελλόπουλου τάχθηκε σύμφωνη με τη διευθέτηση του θέματος, σημειώνοντας πως «θεωρώ ότι είναι ένα αποφασιστικό βήμα που κάνει ο δήμος για να αποσυμφορηθεί η περιοχή και να τελειώνουμε με αυτή τη γελοιότητα. Και θα πρέπει όλοι να συμφωνήσουμε σε αυτό το πράγμα, είναι ευθύνη να συμφωνήσουμε, γιατί υπάρχουν ένα σωρό τέτοια ζητήματα που μας κάνουν και υποφέρουμε να κυκλοφορούμε μέσα στην πόλη. Αυτός ο δρόμος είναι κομβικός. Να τελειώνουμε. Ψηφίζουμε υπέρ».
Βακαλόπουλος: «Κάποιες αποφάσεις μπορεί να είναι τολμηρές,
αλλά πρέπει να γίνουν για το καλό της πόλης»
Ο τελικός λόγος ανήκε στον δήμαρχο Σπάρτης, Μιχάλη Βακαλόπουλο, ο οποίος ευχαρίστησε τον κληρονόμο της ιδιοκτησίας, κ. Χρήστο Ρηγόπουλο, «για τη συνεργασία του και την καλή του διάθεση». Εξήρε μάλιστα το παράδειγμά του και παρότρυνε τους υπόλοιπους συνδημότες, που έχουν ανάλογες ιδιοκτησίες, «να καταλάβουν ότι αυτές οι κινήσεις γίνονται προς όφελος όλων». Τόνισε χαρακτηριστικά ότι, «κάποιες αποφάσεις μπορεί να είναι τολμηρές, αλλά πρέπει να γίνουν για το καλό της πόλης. Και είναι κάποιοι γόρδιοι δεσμοί οι οποίοι σιγά-σιγά λύνονται. Το έχω υποσχεθεί μαζί με την ομάδα από το ξεκίνημα της Δημοτικής Αρχής, ότι πρέπει κάποια πράγματα να αρχίσουν να λύνονται. Και κάποια στιγμή ναι, να υπερβούμε και καταστάσεις προς όφελος του δήμου και όχι να χρονοτριβούμε άλλο».
Δεν πέρασε, ανοιχτό για επανασυζήτηση
Εν τέλει το θέμα έλαβε 21 θετικές ψήφους και δεν κατάφερε να συμπληρώσει τα απαιτούμενα 2/3 του συνόλου των μελών του ΔΣ, αφού η παράταξη Τζανετέα απείχε και αρκετοί σύμβουλοι συμπολίτευσης και αντιπολίτευσης είχαν αποχωρήσει. Ωστόσο, όπως πληροφορείται ο «ΛΤ», το θέμα πρόκειται να επανέλθει προς συζήτηση, εφόσον υπάρξει σχετικό, νέο αίτημα από τους ιδιοκτήτες του ακινήτου.
Σημειωτέον ότι, το αμέσως επόμενο θέμα που συζητήθηκε στο ΔΣ Σπάρτης της 19ης Μαρτίου, ήταν «περί εγκρίσεως καταβολής αποζημιώσεως της υπ’ αρ. 1/2015 Πράξης Προσκύρωσης και αναλογισμού αποζημιώσεως λόγω ρυμοτομίας ιδιοκτησιών επί της οδού Χαμαρέτου μεταξύ των ΟΤ 174 και 175 του ρυμοτομικού σχεδίου πόλεως Σπάρτης». Σε αυτή την περίπτωση οι δαπάνες πρόκειται να καταβληθούν από τον δήμο αλλά και τους παρόδιους επωφελούμενους ιδιοκτήτες στο μέρος που τους αναλογεί, σύμφωνα με την πράξη αναλογισμού.
Η θέση του Χρήστου Ρηγόπουλου
Μιλώντας στον «ΛΤ», ο κ. Χρήστος Ρηγόπουλος, έκανε λόγο για «άρνηση της παράταξης Τζανετέα, που δήλωσε αποχή κατόπιν εισήγησης του κ. Τσούκλερη». Στον αντίποδα, ο ίδιος θέλησε να επικροτήσει την πρωτοβουλία και το ενδιαφέρον που επέδειξε ο δήμαρχος Σπάρτης, Μιχάλης Βακαλόπουλος και η Δημοτική Αρχή, για να προχωρήσει η αγοραπωλησία. «Πρόκειται για υπόθεση περίπου 70 ετών και δικαστικών διαμαχών 37 χρόνων, μέσα στα οποία πραγματοποιήθηκαν 25 δίκες -με τις αναβολές- και όλες οι δικαστικές αποφάσεις βγήκαν υπέρ μας», τόνισε. Στο παρελθόν, «έγιναν και προσπάθειες αρπαγής του οικοπέδου, όπως το 1955, το 1967 επί Χούντας και το 1988», ισχυρίζεται ο κ. Ρηγόπουλος. Για την επίτευξη συμφωνίας για αγοραπωλησία, υπήρξαν πρωτοβουλίες «επί Χούντας, επί δημαρχίας Βαλιώτη και βέβαια η τωρινή», γνωστοποιεί. Στο παρόν, «μας πλησίασε ο δήμαρχος, μέσω του δικηγόρου μας, για να υπάρξει αμοιβαία αποδεκτή συμφωνία. Καταλήξαμε στις 180.000 ευρώ σε ετήσιες δόσεις άτοκα. Νομίζω ότι είναι προς το συμφέρον όλων και ιδίως της πόλης», σημειώνει ο κ. Ρηγόπουλος.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρέθεσε ο ιδιοκτήτης, το ακίνητο είναι εμβαδού 760 τμ, χωρίς πράξη αναλογισμού, καθώς αυτή έχει αρθεί αυτοδικαίως. Από αυτά, τα 600 τμ είναι με τιμή 470€/τμ και τα 160 τμ με τιμή 554€/τμ. Με βάση τις αντικειμενικές αξίες, την απόφαση του Εφετείου και συνολική έκπτωση 30%, προκύπτει αξία οικοπέδου 371.649€. Μετά τη μείωση, αξιώνεται από την οικογένεια το ποσό των 179.360€ (760 τμ x 236 €) [τελικό ποσό 180.000€].
Άλλα 3 «φραγμένα» σημεία στη Σπάρτη
Με την ευκαιρία του δημοσιεύματος, εκτός του οικοπέδου στη Θερμοπυλών, πρέπει να επισημανθούν ακόμα 3 παρόμοιες περιπτώσεις στη Σπάρτη, που χρονίζουν:
- Η πρώτη αφορά στην οδό Πλατανιστά. Πρόκειται για ακίνητο που κόβει τον δρόμο στα δύο (μεταξύ Διοσκούρων και Θερμοπυλών), το οποίο έχει αγοραστεί εδώ και καιρό από τον δήμο, ωστόσο καταγράφεται καθυστέρηση όσον αφορά την κατεδάφιση κτίσματος και τη διάνοιξη της οδού.
- Η δεύτερη εντοπίζεται στην περιμετρική οδό, κοντά στο Πανεπιστήμιο, όπου ο δρόμος, ενώ είναι διπλής κατεύθυνσης με διαχωριστική νησίδα, στενεύει απότομα.
- Ανάλογη είναι και η εικόνα στην οδό Αναπήρων, στην απόληξη της καθόδου της Λεωνίδου, με κατεύθυνση προς ΙΝ Αγίου Νικολάου.
φωτο: ΛΤ, Δ. Μπαγιώκος
